Tάνια Γιαννούλη, Rob Thorne & Steve Garden - Rewa

Σύμπραξη θριαμβευτικά ενστικτώδης, που καταφέρνει να προσπεράσει το έλλογο δείχνοντας πώς ο αφηρημένος μοντερνισμός μπορεί να συνυπάρξει με παραδόσεις που χάνονται στο βάθος των αιώνων...

Label
Rattle
Κυκλοφορία
6/2018
Βαθμολογία
8
Βαγγέλης Πούλιος
Βαγγέλης Πούλιος

Θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για μια μουσική συνάντηση που ανασύρει το αρχέγονο, μιας και το υπονοεί η δισκογραφική που φιλοξενεί την παρούσα κυκλοφορία. Ο Rob Thorne, ο οποίος παίζει πνευστά των Μαορί της Νέας Ζηλανδίας, συναντάει την πιανίστρια Τάνια Γιαννούλη, η οποία μπορεί να εφορμά από τις αφηρημένες μορφές του ευρωπαϊκού μοντερνισμού, αλλά –hello!– είναι Ελληνίδα, άρα κάπως θα πρέπει να έχει ενσωματώσει το γεγονός ότι γεννήθηκε κάτω από το αιώνιο εκείνο φως του Παρθενώνα. Κάτι τέτοιο υπονοεί η σύντομη περιγραφή του δίσκου στην ιστοσελίδα της Rattle και μας αφήνει κάπου εκεί…

Ευτυχώς, όμως, ο ίδιος ο δίσκος δεν αρκείται σε τέτοιες απλουστεύσεις. Το αρχέγονο όντως παίζει και, πέρα απ’ την πλάκα, μοιάζει μια πολύ ενδιαφέρουσα ιδέα για να στηρίξεις πάνω της μια αυτοσχεδιαστική μουσική σύμπραξη, όπως η συγκεκριμένη. Διότι σε βάζει σε σκέψεις: τι θα μπορούσε να επικαλεστεί την ποιότητα του αρχέγονου;

Οι απαντήσεις που δίνονται εντός είναι πολύ πειστικές και είναι, χονδρικά, οι εξής: Κατά πρώτον, οι χροιές των οργάνων του Thorne (τα οποία ονομάζονται συλλογικά taonga puoro, δηλαδή «οι θησαυροί που τραγουδούν», και αποτελούνται από κοχύλια, μεγάλους ξύλινους σωλήνες ή σχετικά μικρά πνευστά στο μέγεθος της φλογέρας –ή του αυλού, αν προτιμάτε να μείνουμε στις αρχέγονες αναφορές)· κατά δεύτερον, το παίξιμό του, το οποίο, αντί να απασχολείται με αρμονίες και κλίμακες, περισσότερο μιμείται (ή ακούγεται σαν να μιμείται) φωνές ανθρώπων ή ζώων, τον άνεμο, τη θάλασσα ή άλλα στοιχεία της φύσης (για τον άνεμο, λ.χ., μπορείτε να απευθυνθείτε στην υπέροχη σύνθεση “Spell”)· κατά τρίτον, μια αίσθηση του απόμακρου που προσθέτει η Γιαννούλη με τα αραιά παιξίματα στο ανοιχτό της πιάνο, διότι τι άλλο είναι το αρχέγονο ή το αιώνιο παρά κάτι το απόμακρο, κάτι που δεν μπορεί ποτέ να αγγιχτεί, κάτι που μοιάζει να έρχεται από κάπου και να πηγαίνει κάπου αλλού, κάνοντας απλώς τσουλήθρα (όπως το ήθελε ο ποιητής) πάνω στη φθαρτή μας υπόσταση· και, τέλος, μια διευθέτηση από πλευράς Steve Garden, η οποία ευνοεί τους ήχους εκείνους που μπορούν να ενισχύσουν τη φαντασματική διάσταση των παραπάνω. Mια διευθέτηση, παρόλα αυτά, που είναι πολύ ενεργή για να καταχωρηθεί στον δευτερεύοντα ή δευτερογενή ρόλο του παραγωγού.

Ειρήσθω εν παρόδω, ο Garden είναι επίσης ο ιδρυτής της Rattle, η οποία ως τόπο προέλευσης δεν αναγράφει απλώς «New Zealand», αλλά «Aotearoa New Zealand», προσθέτοντας δηλαδή και το όνομα που είχαν δώσει οι Μαορί στα δύο εκείνα νησιά του Ειρηνικού, ποιος ξέρει πόσους αιώνες πριν τα «ανακαλύψουν» τα καλόπαιδα του βρετανικού στέμματος.

Όπως κάθε τι αρχέγονο, πάντως, το Rewa έχει έναν ρυθμό που μοιάζει με την ακινησία. Απλώνεται, περισσότερο απ’ ό,τι αναπτύσσεται, αφήνει τις νότες του να ηχήσουν κι έπειτα να σβήσουν αργά με όλη τους τη μεγαλοπρέπεια· να διαχυθούν τέλος πάντων στον χώρο, χωρίς να πρέπει ντε και καλά να ενταχθούν σε κάποιο «θέμα» ή σε κάποια «μελωδία» για να αποκτήσουν νόημα. Η σύμπραξη της Γιαννούλη με τον Thorne είναι θριαμβευτικά ενστικτώδης, διότι καταφέρνει να προσπεράσει το έλλογο και να ενώσει δύο διαφορετικούς κόσμους στηριζόμενη στη διαίσθηση ή την ενσυναίσθηση. Κι όταν λέμε για δύο κόσμους, δεν εννοούμε τόσο τις «δυο αρχέγονες κουλτούρες που συνομιλούν μεταξύ τους» (εξ όσων ακούω και γνωρίζω, η Γιαννούλη δεν έχει σκοπό να φέρει στην κουβέντα τους δικούς μας αρχαίους), αλλά το πώς ο αφηρημένος μοντερνισμός μπορεί να συνυπάρξει, μουσικά ή και φιλοσοφικά, με παραδόσεις που χάνονται στο βάθος των αιώνων, χωρίς να εμφανίσει τις γνωστές του κυριαρχικές τάσεις. Για αυτόν ακριβώς τον λόγο έρχεται στο μυαλό μου ο Χάρης Λαμπράκης, ως ένα πολύ ενδιαφέρον παράδειγμα αναφορικά με το πώς μπορεί να χρησιμοποιηθεί το αρχέγονο μέσα σε ένα μοντερνιστικό περιβάλλον –στην περίπτωση του Λαμπράκη, σ΄εκείνο του τζαζ κουαρτέτου.

Εδώ, βεβαίως, δεν έχουμε να κάνουμε με μια τόσο σαφή αναφορά από πλευράς Γιαννούλη, καθώς η ίδια δεν φαίνεται να βρίσκει μεγάλη χρησιμότητα στο να μένει πιστή σε κάτι τόσο συγκεκριμένο. Αφήνεται στις βαθιές ανάσες του Thorne, τις παρακολουθεί διακριτικά, πιο ενεργά ή και τις διακόπτει, κάνοντας λ.χ. ένα απότομο (σχεδόν νευρικό) πέρασμα από τις χορδές του ανοιχτού πιάνου για να έρθει σε προφανή αντίθεση με την πολύ κοσμική αρμονία (ή και αγωνία) του Thorne. Παίρνει πάντως αρκετές φορές τη σκυτάλη, ασκούμενη λ.χ. σε μία εύθραυστη μελωδικότητα, για την οποία τα πνευστά του Thorne γίνονται κάτι σαν σκιά, δηλαδή σαν κάτι που είναι εκεί, αλλά ταυτόχρονα απουσιάζει.

Η συνεργασία κλείνει με το 15λεπτο “Te Tangi A Mutu”, στα τελευταία λεπτά του οποίου αυτή η εύθραυστη μελωδικότητα της Γιαννούλη βρίσκει μάλλον την καλύτερη εφαρμογή της, με τον Thorne να συμπαρίσταται με γοερά φυσήματα, τα οποία προσθέτουν πλάι της μια εξόχως φαντασματική παρουσία/απουσία. Είναι ένα σχεδόν συγκλονιστικό κλείσιμο, για έναν δίσκο που μέχρι τότε έχει ήδη δώσει αρκετές συγκινήσεις και αρκετό χώρο για στοχασμό ή αναστοχασμό.

 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Γνωστός μας ως μπασίστας των Guns N' Roses, εμπνέεται εδώ από την καθημερινότητα και κάνει μια ...
Επικοί καλπασμοί, θραυσματικές σκηνές της υπαίθρου και άγαρμπα γυναικεία φωνητικά με κορώνες ...
Αξιοθαύμαστο το μέτρο των ερμηνειών σε μια εποχή γεμάτη φωνακλάδες, κεντημένες βελονιά-βελονιά οι

FEATURED TODAY

Μουσικός και εκπαιδευτικός, άνθρωπος με συγκροτημένη και φιλοσοφημένη σκέψη, επανέρχεται δισκογραφικά με μία ακόμα επίσκεψη στο ρεμπέτικο και παραδοσιακό ...
Έστω κι αν χάθηκαν πάνω στη σκηνή του Gagarin λόγω της παγερής τους στατικότητας, έχτισαν μια γέφυρα μεταξύ του παρελθόντος και του φετινού άλμπουμ αρκούντως
Σε τι είναι καλύτερος ο Neil Young από τον Bob Dylan; Γιατί θεωρεί ιδιοφυή τον Anderson .Paak; Τι σημαίνει σήμερα ο αρχαίος θεός Πάνας; Πόσο αγαπάει τον Άνεμο

HOT STORIES

Δείτε το βιντεοκλίπ μίας ακόμα επιλογής για τον κύκλο Τα Σκέτα
Ο διάσημος ηθοποιός παίζει και στη νέα ταινία του Μάρτιν Σκορσέζε, η οποία καταφτάνει αυτήν την εβδομάδα και στα ελληνικά σινεμά
Top
Στo avopolis.gr χρησιμοποιούμε cookies για να διασφαλίσουμε την εύρυθμη λειτουργία του site και την καλύτερη εμπειρία σας. Συνεχίζοντας την πλοήγησή σας στο site, αποδέχεστε τη χρήση των cookies και την πολιτική απορρήτου. More details…